YAZI GÖNDERMEK İÇİN ANA SAYFADA "YAZI GÖNDER" BUTONUNU TIKLAMANANIZ YETERLİDİR...    







Ulaşımda Yeni Teknolojiler
Yazar: OYTUN ARSLAN | Tarih: 30/05/2012 | Saat: 21:48

Ulaşım sektöründe gün geçtikçe yeni teknolojiler ortaya çıkıyor. Özellikle akıllı ulaşım sistemleri (ITS) konusunda araştırmalar son hızla devam ediyor. Sinyal optimizasyonu, simülasyon programları, yollardan veri toplama bunlardan bazıları. Bugün veri toplama konusunda yeni bir teknolojiyi sizlere anlatmaya çalışacağım.

Ulaşım sistemlerinde veri toplama önemli bir olay. Trafikte ne olup bittiğinden anbean haberdar olmalıyız. Birincisi, nerelerde sıkışıklık var, nerede yol akıcı, bu bilgiler yol kullanıcıları için çok önemli, seyahatlerini bu bilgiler ışığında daha sağlıklı organize edebilirler. İkincisi de bu veri toplama sayesinde istatistikî bir veri tabanı ileride kullanılmak üzere (örn. yolun trafik profilinin çıkarılmasında, bilimsel araştırmalarda) oluşturulabilir. 

Ulaşımda veri toplama için belli teknolojiler var. Yolun veri toplayacağımız yerlerine sensörler (detektörler) koyarak bu iş hallediliyor. Video kameralar, indüktif loop detektörler, pasif kızılötesi detektörler bunlardan en önemlileri. Bu sensörler, bir şekilde yoldan geçen araçları algılayarak, bu bilgileri (hız, araç miktarı gibi) örneğin trafik kontrol merkezinin kullanımına sunuyor. İstanbul’daki Trafik Kontrol Merkezi de bu şekilde çalışmakta. Buradaki kritik nokta ise, sözkonusu verilerin yollardan toplanabilmesi.   

Dünyada pek çok ülkede, İstanbul’daki gibi sabit sensörler bulunuyor. Fakat sabit sensörlerde şöyle bir sıkıntı olabiliyor: Yolların her noktasına bu tip sensörler koyamıyorsunuz, maliyet çok fazla olacağından, bu sensörleri belli aralıklarla yerleştirebiliyorsunuz. Bu da, arada kalan bölgelerde trafik bilgisi elde edememenize sebep oluyor. Otoyollarda bu pek sıkıntı yaratmasa da (çünkü orada araçların giriş-çıkış yapabileceği yerler hemen hemen belli), şehir içi yollarda önemli bir veri elde edilememiş oluyor. Bunun yanında, sabit sensörlerde bir kurulum ve bakım masrafı var, dış etkenlere karşı açık haldeler. Bu ve buna benzer sebepler, trafik mühendislerini baska bir çözüm bulmaya itmiş. Yeni sistemin adı ise Floating Car Data (FCD- Yüzen Araç Verileri).

Şöyle düşünelim: Yollardan bilgi toplamak istiyorsak, aslında bunun en güvenilir şekli, o yolları kullanan araçlarla iletişime geçip, onların sürücülerine sormak. Eğer herkes bu bilgiyi anlık olarak bize verseydi, ve biz bu bilgileri bir veri tabanında toplamış olsaydık, elimizde bir şehrin yol durumuyla ilgili gayet geniş bir veri yelpazesi olmuş olurdu. Bu anlattığım pratikte ne yazık ki mümkün değil, ama bu işi otomatize hale getirebilseydik, o zaman çok sağlıklı bir şekilde veriler toplanabilirdi. FCD’nin kullanımı da işte tam bu noktada başlıyor. Pek çoğumuzun aracında yavaş yavaş GPS ile çalışan navigasyon aletleri yer ediniyor. Bu aletler sizin nerede, hangi caddede olduğunuzu biliyor, hangi hızda seyahat ettiğinizi de. İşte bu bilgileri bir şekilde merkezi bir yere aktarabilirsek, istediğimiz verilere ulaşmış oluruz. FCD’nin (Yüzen Araç Verileri) adı da buradan gelmekte, yani veriler zaten sistemin içinde varolan (yüzen) araçlardan toplanıyor.

Sistemin teknik boyutu karmaşık değil, zira navigasyonu olan araçlardan bahsediyoruz. Bu araçlardaki aletler hızı ve konumu zaten belirliyor, iletişim için de zaten GPS teknolojisini kullanıyor. Böylece tüm bu trafik bilgilerinin bir kontrol merkezine aktarılması teknik açıdan pek sorunlu değil. Buradaki tek problem, yeteri kadar araçtan bu bilgileri alabiliyor olmamız. Yani birkaç araç bu sistemin içinde yer alacaksa, elde ettiğimiz veriler pek güvenilir olmayacaktır. Bu konuda da en uygun olarak şehirdeki taksi ve otobüs sistemleri düşünülmüş. Örneğin şehrin tüm taksilerine bu navigasyon aletleri yerleştiriliyor, bu taksiler şehirde dolaştıkça bize veri aktarıyorlar. Taksilerin avantajlı yanı, şehirde tüm gün boyunca hizmet vermeleri. Yani, özel araçlar belki günün küçük bir kısmında kullanılıyorken, taksilerde bu sıkıntı yaşanmıyor, veri aktarımı her an mümkün. Ayrıca taksiler şehrin her bir ücra köşesine gidebildiğinden, her bir caddeden veri toplamamız olanaklı. Bunun yanında, taksilere FCD kapsamında navigasyon cihazları da konulacağından, taksiciler de bu sistemden kazançlı çıkıyor. 

Sistemin önemli bir avantajı, en başta bahsettiğim gibi, sabit sensörlere kıyasla daha fazla yolun kapsanabilmesi. Çünkü, araçlar yolların her noktasında seyahat edebildikleri için, her bir yolun her bir noktasından veri toplayabilmek mümkün. Aynı zamanda, sistem için farklı bir altyapı kurmaya gerek yok, var olan GPS altyapısı kullanılıyor. Her yere sensör yerleştirmeye gerek kalmıyor, ayrıca bunların bakımıyla ilgili olabilecek masraflar da kalkıyor. Sistemin içinde yer almak isteyebilecek taksi ve otobüs işletmeleri, sistem kapsamında navigasyona sahip oluyorlar, trafik bilgilerinden onlar da yararlanıyorlar, bu da işletmeci açısından avantajı.

FCD’de veriler pek çok kullanıcıdan belli sıklıklarla toplansa da, veri gizliliği sebebiyle bilgiler anonim olarak kaydediliyor. Yani, hangi plakalı aracın hangi saatte nerede hangi hızla seyrettiği, sistemin içinde şifreleniyor, bu da veri gizliliği konusunda oluşabilecek sıkıntıları bertaraf ediyor.



Yazar Notu: Bu yazı başka bir yerde yayınlanmaktadır.(Kentiçi Toplu Taşıma Gazetesi)

[ Yorum Ekle ]    [ Yorumları Oku (0) ]    [ Yazıyı Öner ]    [ ^ Başa Dön ]    [ Yazdır ]




  • What GM's layoffs reveal about the digitalization of the auto industry
    16/12/2018
    ABD'de otomotiv endüstrisinde yaşanan işten çıkarmalar meslek insanlarından beklenen>>

  • HADİ LAN! SANA MI SORUCAM...
    30/09/2017
    Sağlık Bakanı açık oy kullandı Uyarılara sert tepki gösterdi KÜFÜR ETTİ...Anayasa >>

  • BUNU KİM KONUŞTURUYOR?
    17/07/2017
    SUÇ ÖRGÜTÜ LİDERİ OLDUĞU AÇIKÇA BİLİNEN, GAZETE HABERİNDE DAHİ ÖYLE BİLDİRİLEN BUNA KİM,>>

  • CHP'Lİ VEKİL HAKKINDA 'LAİKLİK BİLDİRİSİ' DAĞITTIĞI GEREKÇESİYLE FEZLEKE
    05/07/2017
    CHP Mersin Milletvekili Aytuğ Atıcı hakkında, geçen yıl dağıttığı "Laikliği Kazanacağız">>

  • YALLAH ARABİSTAN'A
    01/07/2017
    http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/ahmet-hakan/ulkedeki-adaletsizligin-nedenini-acikliyor>>

  • AKP Yöneticisinden Kılıçdaroğlu'na Tekbirli Ölüm Tehdidi
    22.06.2017
    İzmir Karabağlar Belediyesi AKP'li meclis üyesi Emrullah Kavuz, bir video yayınlayarak,>>

  • UYUŞTURUCU SATICISI DİYE HEMEN DAMGALADILAR...
    23/06/2017
    Uyuşturucu satıcısı olduğu iddiasıyla gözaltına alınan 'Enayi' dövmeli adam konuştu. >>

  • ADANA EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ, ŞEHRİN SOKAKLARINDAKİ AKSİYONU EKRANLARA TAŞIYOR: ''MOBESE 01'' YAKINDA NETFLİX'DE...
    19/06/2017
    Aksiyon ve macera dolu sokaklarıyla ünlü Adana'da Emniyet Müdürlüğü önemli bir projeye>>

  • DİYANETTEN "Haram yolla elde edilen kazançla yapılan hac geçerli midir" SORUSUNA ŞAŞIRTAN CEVAP
    02 Haziran 2017 Cuma
    Aşağıda ayrıntılarını okuyacağınız haber benim açımdan çok aydınlatıcı oldu. Diyanet>>

Devam >>